Kussenboek
‘Veel mensen verlangen van een ander dat hij net zo is als zij,’ schrijft Arthur Japin in zijn ‘Kussenboek’ dat de mooiste zinnen uit vijftien jaar schrijverschap bevat. ‘Ze begrijpen niet dat een ander zo wordt genoemd omdat hij daadwerkelijk anders ís.’
Dit inzicht raakte mij tot op het bot. De afkeuring, hoon en spot voelen van mensen die jou niet begrijpen kennen we allemaal. Ze willen dat je je hetzelfde gedraagt als zij, evenveel drinkt en eet als zij, dezelfde uitgangspunten hebt als zij. Anders spreken ze hun ongenoegen uit, waarderen ze je niet of kunnen ze niet geloven dat jij hèn waardeert. Opnieuw nemen ze aan dat jij hetzelfde bent als zij: alleen van een gelijkend mens kun je houden.
Eigenwaarde is het enige middel om deze oordelen van je af te laten glijden. Starre verwachtingen van anderen kunnen je verdrieten, maar pas als je je in bochten gaat wringen om aan die verwachtingen te voldoen, berokken je jezelf echt schade.
Een paar minuten later lees ik, nogmaals bij Japin, dit: ‘Zie je iemand die anders is dan jij, doe dan wat ik doe: dank God dat hij zo verstandig is geweest alle mensen verschillend te maken.’
‘Kussenboek’, Arthur Japin, de Arbeiderspers, € 14,95, ISBN 9789029575980.
Tekst: Susan Smit