freelance, Author at Happinez

Niemand wil een burn-out. Toch lukt het maar weinig mensen hun leven zo aan te passen dat de kans daarop verminderd. Het is nog best lastig om te leren van andermans levenslessen.

Vrijwel iedereen heeft wel een collega, vriend(in) of broer of zus met een burn-out. Nog groter is de kans dat het niet bij één persoon blijft, maar dat je zo een hele lijst van mensen kunt opsommen. Burn-outs lijken tegenwoordig de normaalste zaak van de wereld. De symptomen en tips om het te voorkomen worden veelvuldig besproken in de media.

Waarom mensen burn-outs krijgen

Een eenduidige verklaring waarom de één wel en de ander geen burn-out krijgt, is er niet. Wel zijn er een heleboel dingen die in elk geval niet meehelpen. De stijgende werkdruk bijvoorbeeld, en de prestatiedruk die onze maatschappij teistert. Het gevoel erbij te willen horen en daarom maar net als de rest een goedbetaalde baan, hypotheek, relatie en gezin na te streven (ongeacht of dat nou bij je past of niet) kan ervoor zorgen dat we over onze eigen grenzen gaan.

En dan zijn er nog wel meer factoren die meespelen. Perfectionisten zijn vaak wandelende tijdbommen te zijn, net als mensen die alle ballen in de lucht willen houden en intussen niet goed doorhebben wat al dat jongleren nu eigenlijk met ze doet. Dat wéten we allemaal wel. We horen immers de verhalen van vrienden of collega’s die na jarenlang hollen ineens tot stilstand zijn gedwongen. We lezen de ervaringen in de krant, en scannen door de lijstjes met tips.

Leren van andermans levenslessen is moeilijk

Toch wil het vaak nog niet echt landen. Denken we tijdens het aanhoren van iemands verhaal niet stiekem allemaal ‘dat overkomt mij niet’ en ‘ik doe het anders’? Of we lezen zo’n lijstje met tips door, knikken hard van ‘ja, het is écht heel belangrijk om tijd voor jezelf te nemen’ en gaan vervolgens vrolijk verder met het volproppen van onze agenda.

De weg naar bewustwording is bezaaid met vage termen en clichés. Iemand heeft eindelijk ‘het licht gezien’ of ‘durft nu zichzelf te zijn’. ‘In verbinding staan met je gevoel’, ‘het rustiger aan doen’, ‘luisteren naar je lichaam’. Het zijn termen die alles zeggen, maar tegelijkertijd ook weer niks. Termen die je kunt horen, maar die pas echt iets gaan betekenen als je ze gaat voelen.

De kloof tussen weten en voelen

Dat is namelijk het lastige met bewustwording en zelfontwikkeling. Je kunt er nog zo veel over lezen of horen, om écht te begrijpen wat er wordt bedoeld is meer nodig. Je moet het zelf voelen. Vaak leren we lessen dan ook op de harde manier. Pas als we een grens over zijn gegaan, hebben we door waar die grens eigenlijk lag. Pas als iemand met een burn-out op de bank zit, zien ze in welke dingen daaraan hebben bijgedragen. Al voor een situatie escaleert aan de bel trekken, vraagt moed en enorme zelfkennis. Het is niet niks om echt bij jezelf na te gaan welke dingen in jouw leven je belemmeren, (teveel) stress bezorgen of ongelukkig maken. En al helemaal niet om met die kennis vervolgens iets te doen.

Echte verandering is moeilijk. Het kan pijn doen. Het kan ervoor zorgen dat je afscheid van bepaalde mensen in je leven moet nemen. Dat je je tijd anders moet gaan indelen. Dat je misschien wel een tijd van grote onzekerheid tegemoet gaat. Maar vraag het iedereen die deze lessen op de harde manier heeft moeten leren en je zult ze horen zeggen: ‘had ik maar eerder geluisterd’.

Als er mensen zijn die verstand hebben van presteren onder druk zijn het wel topsporters. Van de manier waarop zij omgaan met geluk, frustratie, succes, faalangst of tegenslag kan iedereen leren, zegt hoogleraar Nico van Yperen.

We hebben allemaal weleens last van druk. Van zweethandjes tijdens je speech op de bruiloft van je zus tot de zenuwen die je kunt hebben voor aanvang van een groot event dat jij hebt helpen organiseren. Sollicitatiegesprekken, presentaties, pitches of een artikel inleveren; het zijn allemaal dingen waarmee we willen scoren. We willen het goed doen, mensen blij maken, geen fouten maken.

Is daar iets mis mee? Veel mensen denken dat het goed is om een beetje druk te voelen. Het houdt je toch scherp en zorgt ervoor dat je het beste uit jezelf haalt? Niet dus, zegt de Nederlandse hoogleraar sport- en performance-psychologie Nico van Yperen in zijn oratie ‘Mentale aspecten van sport en presteren’. Het helpt je niet om bang te zijn om fouten te maken. Het belemmert je juist in je prestatie.

Doelen bepalen

Gelukkig deelt hij ook hoe het wél moet. Om te presenteren is focus nodig. Je laten afleiden door gedachtes en gevoelens die niet bijdragen aan jouw doel is contra-productief. Maar wat is je doel precies. Volgens Van Yperen zijn er drie soorten doelen. Allereerst is er het competitiedoel, de strijd om de eerste plek. Ten tweede is er het prestatiedoel, het streven naar de best mogelijk prestatie. Tot slot is er nog het procesdoel, een opeenvolging van handelingen die je moet verrichten.

Competitiedoelen hebben we niet zelf in de hand, en kunnen we daarom maar beter niet nastreven. Koste wat het kost de eerste plek willen halen, is geen effectief doel. Je weet immers nooit waar de concurrentie zich mee bezig houdt, wat alleen maar voor onnodige stress zorgt. Hou je liever bezig met doelen waar je wél controle over hebt.

Stel jezelf bijvoorbeeld een prestatiedoel: wat kun je bereiken met wat jij in huis hebt, en wat moet je nog doen om dat doel te bereiken? Of een procesdoel: de kennis vergaren die je nodig hebt om goed te presteren, een bepaalde techniek of truc uit je hoofd leren, of een tactiek bedenken om toe te passen.

Wat zijn jouw kernwaarden?

Niet alleen het doel zelf, maar ook de kernwaarden waar dat doel uit voortkomt, zijn van belang. Denk goed na over wat voor jou écht belangrijk is. Is dat wilskracht, doorzettingsvermogen of strijdbaarheid? Focus je op die kernwaarden vlak voor en tijdens het leveren van de prestatie. Is doorzettingsvermogen een van jouw kernwaarden? Dan hoef je niet in paniek te raken van een haperende stem tijdens een presentatie. Denk niet meteen ‘het gaat mis’, maar herinner jezelf eraan dat het vooral belangrijk is om niet op te geven.

Rekening houden met falen (maar er niet bang voor zijn)

Wie wil scoren, maakt fouten. Wie wil winnen, zal ook falen. Het één kan haast niet zonder het ander. Volgens Van Yperen is het dan ook belangrijk om te accepteren dat er dingen fout kunnen gaan. Maar je hoeft er niet bang voor te zijn. Ook als het niet loopt zoals je vooraf hoopte, kun je je herpakken. Keer juist op die momenten terug naar de kernwaarden. Ging het nou om winnen of om doorzettingsvermogen? Focus (weer) op wat belangrijk is, en pak de draad op. De aanhouder wint.

Meer lezen over persoonlijke groei?

Het klinkt allemaal heel zen, zo’n zoektocht naar verlichting. Maar een spirituele reis is juist allesbehalve zen. Het is er ééntje van vallen en opstaan, en zonder eind. Pas als je dat beseft, kun je echt verlichting vinden.

Veel mensen kampen met een gevoel van leegte. Een gevoel dat ze niet in verbinding staan met de wereld zoals die nu is. Een wereld waarin we overzichtelijke hokjes hebben bedacht voor mensen en er dol op zijn om elkaar daarin te stoppen. Een wereld waarin, in elk geval in het Westen, al vooraf is bedacht welk pad iemand zal moeten bewandelen en wat hij/zij zou moeten ambiëren. Een carrière natuurlijk, en een leuke relatie. Veel vrienden, een fit en gezond lichaam en op termijn kinderen.

Intussen zijn er een hoop mensen die zich gevangen voelen in die hokjes en verwachtingen. Die niks van die lijst willen, of maar een paar dingen. Die het gevoel hebben dat er toch méér moet zijn in het leven. Vaak zijn het die mensen die op zeker punt in het leven aan de slag gaan met zichzelf. De mogelijkheden zijn er tegenwoordig volop.

Waarom zoeken mensen naar verlichting?

Jezelf leren kennen. Groeien als persoon. Zo zoeken mensen naar geluk en verlichting. Die zoektocht is vandaag de dag de normaalste zaak van de wereld. En dat is mooi, want het leven is meer dan streven naar oppervlakkig succes. Zoeken naar verlichting, zelfkennis en diepgang zorgt voor een rijk leven, waarin mensen vaak steeds meer gaan leven volgens hun eigen regels, in plaats van die van anderen.

Een spirituele reis heeft geen eindbestemming

Dat is toch de wens van velen, en de reden dat de mindfulness- en zelfontwikkelingscursussen, meditatie-apps en yogascholen bijna niet meer te tellen zijn. We streven allemaal massaal naar verlichting. Alleen…. het zoeken naar verlichting kan ook een opgave worden. En dat vergeten veel mensen. Ze zien een spirituele reis of reis naar meer zelfkennis als een tocht met een bestemming. Een tocht die ooit over zal zijn, en dan heb je het geluk, de zelfacceptatie, de liefde gevonden. Maar dat is een illusie.

Vallen en opstaan

Een spirituele zoektocht kan óók behoorlijk frustrerend zijn. Want wat als je wekenlang mindfulness-oefeningen uit je hoofd leert en dan alsnog in woede uitbarst als iemand je afsnijdt bij het stoplicht? Of wat als het je tóch niet lukt om emoties te accepteren zoals ze zijn, zodat je ze kunt loslaten? Hoe hard je ook je best doet. Dan voelt het alsof je hele zoektocht naar verlichting voor niks was. Mislukt. Terwijl het er in een spirituele reis niet omgaat hoe vaak je valt, maar hoe vaak je weer opstaat. Hoe je omgaat met het steeds maar weer vallen, dáár zit ‘m de les in. Wie stopt met zoeken naar verlichting, zal verlichting vinden. Want de verlichting zit ‘m erin dat je accepteert wat is. Of dat nou wel of niet lukt.

Tja, niemand zei dat het makkelijk zou worden.

Meer lezen?

Je intuïtie kan je nummer één gids zijn bij het maken van belangrijke beslissingen in je leven. Dit zesde zintuig baseert zich op een innerlijk weten en heeft toegang tot jouw diepste verlangens. Bij de een is zijn of haar intuïtie wat beter ontwikkeld en duidelijker aanwezig dan bij de ander. Maar zelfs als jij je innerlijke stem nooit hoort spreken of op z’n minst wat vaag gefluister waarneemt: wees gerust. Je hebt ‘m echt. 

Met een beetje goede wil en flink oefenen laat je je intuïtie luider spreken:

1. Zet een intentie op het luisteren naar je intuïtie

Intenties zetten je wensen en verlangens extra kracht bij. Met het zetten van een intentie geef je een duidelijk signaal aan het universum over wat jij belangrijk vindt en plant je een zaadje dat vervolgens kan groeien. Een intentie vergroot de kans dat je echt aandacht geeft aan je intuïtie en er bewust mee bezig bent. 

2. Maak ruimte voor je innerlijke stem

Kun je jouw innerlijke stem niet horen, of hoor je haar wel, maar durf je er niet op te vertrouwen? Misschien komt dat omdat je de stem geen ruimte geeft. Door stilte ontstaat ruimte. Mediteren kan daarbij helpen. Is mediteren niets voor jou, zoek dan naar andere manieren om meer stilte te creëren in je leven. 

3. Wees je bewust van je emoties

We noemen het vaak je innerlijke stem, maar je intuïtie kan ook op hele andere manieren van zich laten ‘horen’. Door gevoelens en emoties, bijvoorbeeld. Emoties zijn eigenlijk feedback van binnenuit: je intuïtie probeert je daarmee iets te vertellen. Schud boosheid, verdriet of verwarring dus niet zonder pardon van je af. Schaam je ook niet voor je gevoelens, maar probeer te ontdekken waarom je bepaalde dingen voelt. 

4. Leer de patronen van je innerlijke stem kennen

Als je nieuwe mensen leert kennen, kost het tijd om te begrijpen hoe ze communiceren. Dat geldt ook voor je innerlijke stem. Die kun je beter leren kennen door terug te denken aan de momenten in het verleden waarop je intuïtie jou iets duidelijk wilde maken. Hoe hoorde of voelde je die stem? Als je jezelf bekend maakt met die patronen, kun je toekomstige signalen van je zesde zintuig eerder en makkelijker herkennen. 

5. Geef je verstand niet de overhand

Het voelt vaak logischer om te luisteren naar je verstand dan naar je hart. En de stem van je verstand spreekt over het algemeen ook nog eens zo luid, dat het soms haast onmogelijk is om in al die herrie überhaupt nog een flard van je intuïtie op te vangen. Maar vaak is je intuïtie de eerste stem die spreekt. Je verstand heeft namelijk wat tijd nodig om problemen of vragen te overdenken, terwijl je intuïtie het antwoord simpelweg wéét. Probeer dus beter te luisteren – en te handelen – naar het eerste antwoord of de eerste oplossing die bij je opkomt als je ergens mee worstelt. 

Meer lezen over intuïtie?

Luieren in de tuin, zonnestralen op je huid, eindeloze stranddagen en slapen met de ramen wijd open voor een verkoelend zuchtje wind: de zomer is oh zo fijn. Nadat je een paar maanden vooral binnenshuis hebt doorgebracht, is het heerlijk om weer zoveel mogelijk buiten door te brengen.

Deze buitenrituelen helpen je om in het hier en nu te komen, zodat je – heel bewust – nog meer geniet van het warmste, zonnigste seizoen van het jaar:

1. Earthing

De term earthing betekent dat je je lichaam en geest laat aarden door fysiek contact te maken met de aarde. En dat is simpeler dan je denkt: je hoeft alleen maar je schoenen en sokken uit te trekken zodat je blote voeten de aarde raken. Je huid kan zo de elektronen vanuit de aarde absorberen. Dit helpt je te verbinden met de elementen en levert bovendien verschillende gezondheidsvoordelen op.

2. Mediteren

Ook een buitenmeditatie kan je helpen om meer in contact te komen met de aarde. Richt je aandacht op het contact van je voetzolen met de grond, of ga in kleermakerszit zitten en stel je voor dat je ruggengraat zich vanuit je wortelchakra verbindt met de aarde. 

3. Opstaan met de zon

Dit ritueel is fijn om te doen aan het begin van het nieuwe seizoen, op een van de eerste mooie zomerdagen. Sta op vlak voordat de zon opgaat – nope, even niet snoozen vandaag – en ga naar buiten om in alle rust wakker te worden met de opkomst van de zon. In de stilte van de vroege ochtend voel je de bijzondere energie van een nieuw begin.

4. Genieten van zonsondergang

Vanuit je eigen tuin of balkon is dit ritueel misschien een beetje lastig, maar er zijn genoeg mooie plekken in Nederland waar je kunt kijken naar de ondergaande zon. Neem je lief of een vriend(in) mee, installeer je ergens waar je een onbelemmerd uitzicht hebt en zie hoe de dag langzaam plaatsmaakt voor de nacht. 

5. Wandelen

Je kunt hiervoor een bos of een strand op zoeken, maar je directe omgeving werkt ook prima. Je hoeft niet eens een plan of route te hebben: wandel op je intuïtie. Het belangrijkste is dat je even helemaal offline gaat en de geluiden, geuren en beelden van de zomer ongestoord op je laat inwerken. 

6. Yoga

Buiten op de mat stappen zorgt voor een heel andere ervaring dan een yogales in een studio. De frisse lucht en de geluiden van de natuur maken je flow net even specialer. Ben je avontuurlijk ingesteld? Dan is yoga op een SUP-plank ook een leuke manier om in de buitenlucht bezig te zijn met je lichaam en geest. 

7. Frisse duik

Niet voor mietjes, wél heel verkwikkend. Woon je in de buurt van een meertje, de zee of ander natuurwater? Of vier je vakantie in een waterrijke omgeving? Begin je dag dan eens met een frisse duik. 

8. Verhalen delen bij een kampvuur

Leuk hoor, al die vakantieverhalen op Instagram. Maar online socializen haalt het niet bij echt contact maken. Verzamel je liefste vrienden en familie en organiseer een kampvuur. Met een beetje geluk neemt er zelfs iemand een gitaar mee of blijkt er een zangtalent in je vriendenkring te zitten. Het knisperende vuurtje doet de rest. 

Meer lezen over genieten in de buitenlucht?

Het eind van een relatie is pijnlijk. Dat geldt voor romantische relaties, maar net zo goed als de relatie met een vriend(in), familielid of collega voorbij is. Zelfs als jullie op goede voet uit elkaar zijn gegaan, kunnen onverwerkte gevoelens en emoties je behoorlijk in de weg zitten. Psycholoog Antonio Pascual-Leone deelt in een TED-talk welke drie stappen je moet ondernemen om ze te verwerken. 

Een stap vooruit, twee achteruit

Het verwerken van een relatie is een rommelig proces. Hoewel de meeste mensen volgens Antonio Pascual-Leone dezelfde stappen doorlopen, gaat dat zelden netjes in de volgorde van stap een tot stap drie. En misschien heeft de ene stap voor jou amper aandacht nodig, terwijl je maar blijft hangen in de andere. Met deze tips bevrijd je jezelf van vastzittende gevoelens, zodat je écht verder kunt:

Stap 1: ontwar en identificeer je gevoelens

Vaak blijf je na het einde van een relatie zitten met boosheid en verdriet. Je voelt je leeg en eenzaam. Die emoties raken zo samengebald dat je niet eens meer kunt uitleggen wat je nu precies voelt en waarom. Je weet dat het pijn doet, maar hebt alleen algemene termen om die woorden te beschrijven. Volgens Pascual-Leone moet je beginnen met die gevoelens te ontwarren. Geef jezelf de tijd om je gevoelens uit de knoop te halen en stuk voor stuk te identificeren. Benoem ze, heel specifiek. Wat doet er pijn? Wat vind je het ergste? 

Stap 2: begrijp wat je echt nodig hebt

Het gaat dan niet om algemene behoeften, zoals ‘een geliefde om mijn leven mee te delen’ of ‘een vriendin om leuke dingen mee te doen’. En ook niet om behoeften die specifiek verbonden zijn aan degene die je moet missen, zoals ‘de manier waarop hij naar me keek’ of ‘het gevoel van veiligheid dat ze me gaf’. 

Pascual-Leone zegt dat je je diepere behoeften moet onderzoeken, dat wat je nodig hebt om als mens te bloeien. Misschien wil jij je graag geliefd of gezien voelen, heb je een persoon nodig die jou écht kent, of verlang je naar iemand die je het gevoel geeft dat je ertoe doet. Waarschijnlijk botst die behoefte met de manier waarop je relatie geëindigd is. Je wilt je bijvoorbeeld gewaardeerd voelen, maar door je scheiding voel je je juist waardeloos. Door dat inzicht ontstaat ruimte voor verandering. 

Stap 3: herbeleef het eind van de relatie en kijk wat verloren is

Voor deze laatste stap ga je in je hoofd terug naar het eind van de relatie. Bekijk wat er steekt en wat je verloren hebt, en doorleef deze gevoelens. Meestal betekent dit dat je boosheid en verdriet moet uiten; dat rouwproces kan nog best lastig zijn. Er zijn allemaal dingen die je nooit meer samen zult doen en gezamenlijke dromen die voorgoed verloren zijn. Ga na wat je allemaal moet missen en waar je afscheid van moet nemen, hoe moeilijk dat ook is en hoeveel tijd dat ook kost. Je kunt pas verder als je echt door het verdriet en het gemis heen gaat. Vertrouw erop dat het echt beter wordt. Pascual-Leone: ‘Gezonde emoties hebben een vitaliteitscurve. Ze komen op, je voelt ze, je geeft er uitdrukking aan, en dan ben je klaar.  

Meer lezen?

Controledwang is voor sommige mensen al zo’n normaal onderdeel van het leven, dat ze niet eens inzien op welke manieren dit hun geluk ondermijnt. Bewustwording is dan ook de eerste stap naar een fijner leven, zegt levenscoach Andrea Owen.

Er bestaat een grote groep mensen die graag de controle houdt. Over zichzelf, over anderen, hun bestaan, over wat hen overkomt. Het voelt veilig, alsof jij invloed kan uitoefenen op alles wat er in je leven gebeurt. Toch is die gedachte bedrog. Het leven komt zoals het komt. De kunst is juist om dát te accepteren.

Teveel controle willen hebben werkt namelijk averechts. Zaken lopen net even anders dan jij had gepland of je vriend(in) doet precies niet wat jij wilt. Wanneer je dat ook weer probeert te controleren, is de kans alleen maar groter dat je nóg meer fouten maakt en juist kleiner dat jij krijgt wat je wil.

De oorzaken van controledwang

Herkenbaar? Dan is het allereerst belangrijk om te ontdekken waar jouw controledrang vandaan komt. Wanneer je bang bent om de controle te verliezen en je gewoon over te geven aan de flow van het leven, ligt daar iets aan ten grondslag. Wellicht gebruik je controledrang als een middel om onzekerheid te verbloemen. Mensen met een gebrek aan zelfwaardering vullen dat gat vaak op met de zucht naar controle. Zodra de controle faalt, betekent dat dus ook dat zij als persoon falen. Ook handelen controlfreaks weleens uit angst, voor de toekomst of iets anders. Controledrang is een middel om maar te zorgen dat er niets misgaat.

Anderen controleren uit perfectionisme, alles om maar geen fouten te maken. Zo zei Andrea Owen in een interview met dagblad Trouw: “Als je ooit bekritiseerd bent omdat je een keer een fout hebt gemaakt, kan de schaamte die daarop volgde leiden tot perfectionisme. Jij maakt nooit meer een fout. Maar je werkt misschien ook de hele avond door aan een project dat om zeven uur al goed genoeg was. Zo leidt schaamte tot zelfdestructief gedrag, waarmee je je vrijheid en mogelijkheden beperkt.”

Controledwang loslaten

Wanneer jij een controlfreak bent, zal het lezen van dit artikel jou niet van die drang afhelpen. Wel kan het je bewust maken en bewustwording is nog altijd de eerste stap naar verandering. Begin dus met het toegeven dat je alles wil controleren. Niet alleen op een lacherige manier, of zonder verdere consequenties, maar écht. Erken welke gevolgen jouw controledrang hebben voor jou en je omgeving. Pas dan geef je toe dat je echt iets aan het probleem wil doen namelijk.

Bewustwording is het begin

Volgens Owen scheelt het al een hele hoop als je simpelweg inziet dat je controledrang hébt. “Bewustwording is, zoals altijd, de eerste stap. In plaats van een beschermingsmechanisme in te zetten, open je dan je ogen voor de diepgewortelde schaamte en bijbehorende angsten in jou. Bijvoorbeeld door in te zien dat je perfectionisme eigenlijk faalangst is: omdat je zo bang bent dat anderen je niet goed genoeg vinden, doe je je best om alles perfect te doen.”

Meer lezen?

Iedere spirituele reis is persoonlijk en uniek, maar van andermans reis kunnen we wél heel veel leren. Dat bewijzen deze vijf spirituele films.

‘Down to earth’

Bedrijfseconoom Rolf Winters (52), kunstenares Renate Heinen en hun drie jonge kinderen gingen op wereldreis op zoek naar ‘meer’. Alles lieten ze achter, om op een spirituele zoektocht langs inheemse wijzen uit oude, traditionele culturen te trekken. Deze ‘earth keepers’ vertellen over geluk en angst, heling en wat écht van waarde is. De film sloeg in als een bom. Hij is al even geleden verschenen (Happinez organiseerde destijds viewings in aanwezigheid van een sjamaan), maar mocht je ‘m gemist hebben of simpelweg een geheugenopfrisser nodig hebben: gaat dat (nog eens) zien.

‘Awake: The life of Yogananda’

Yogananda was één van de allereerste Indiase yogaleermeesters die de oceaan overstak en in de Verenigde Staten sprak over verlichting, meditatie en kriya-yoga. Hij kreeg duizenden aanhangers en zijn wijze lessen hebben enorme impact gehad in het Westen. Hij is het die zei: “How easy the spiritual path is, if you give even a little time each day to meditation. Meditate intensely, morning and evening. Even fifteen minutes of meditation is better than no time at all.”

Walk with me

Deze indrukwekkende film schetst een portret van de Vietnamese spiritueel leider Thich Nhat Hahn en de gemeenschap zen-boeddhistische monniken en nonnen in Plum Village in Zuid-Frankrijk. Existentiële onderwerpen als acceptatie en bewustwording komen aan de orde in deze film. Nhat Hahn speelt een grote rol in de verspreiding van mindfulness in de West-Europa. Zijn wijsheid is ongelofelijk inspirerend.

Samsara

In deze film wordt geen woord gesproken. Grote kans dat je na het zien ervan zelf ook geen woord uit kunt brengen, zó mooi en indrukwekkend is-ie. De regisseur Ron Fricke reisde 25 jaar lang de wereld over om deze film te kunnen maken. ‘Samara’ is Sanskriet voor het ‘eeuwig draaiende rad van het leven’. Fricke laat de wereld en de mensheid zien zoals wij zijn, zonder oordeel of duiding. En juist daarom ga je nadenken over de diversiteit en de schoonheid van religies, natuur, cultuur, de wereld. Tegelijkertijd toont de film ook de disbalans, de gebrokenheid en het ongemak.

Ram Dass, going home

De wijze lessen van spiritueel leraar Ram Dass draaien om liefde en verbinding. Liefde voor jezelf en alles wat om ons heen is en verbinding tussen alles wat leeft. Nadat hij een beroerte kreeg, verbleef hij in zijn huis in Maui waar hij mediteerde en filosofeerde, en zijn spirituele kennis bleef verbreden. In de avond van zijn leven werd hij gevolgd door documentairemakers. Deze film is het resultaat. Een korte, meditatieve film dat raakt aan grote thema’s als leven en dood.

Meer lezen?

Een groot deel van onze gedachten zijn volkomen nutteloos en zelfs ondermijnend, maar we vereenzelvigen ons er wél vaak mee. Hoog tijd om daar mee te stoppen, zegt Eckhart Tolle.

Een mens is niet zijn of haar gedachten. Dat is simpelweg de boodschap van spiritueel bestsellerauteur Eckhart Tolle. En toch laten we ons vaak compleet in beslag nemen door onze gedachten. Denken heeft volgend Tolle zelfs zo’n verslavende werking dat ons hele bewustzijn erdoor geabsorbeerd wordt.

Nu is denken tot op zekere hoogte natuurlijk heel nuttig, handig en bovendien noodzakelijk om ons werk en andere praktische zaken te kunnen doen. Het probleem? Het grootste deel van onze gedachten gebruiken we helemaal niet voor dingen die noodzakelijk zijn. Sterker nog, het grootste deel van onze gedachten is nutteloos, ondermijnend en ook nog eens extreem repetitief.

Leef niet in de toekomst of verleden, maar nu

Daarmee bedoelt Tolle dat veel positieve dingen – liefde, vreugde, schoonheid en geluk – niet voortkomen uit denken. Wat wel uit gedachten voortkomt? Zelfkritiek, klagen, angst, oordelen en minachten. Volgens Tolle gaan gedachten vaak over het verleden of de toekomst. Het verleden als in ‘Welke ervaringen heb ik en wie ben ik daardoor?’ of de toekomst ‘Als ik …. heb, word ik eindelijk gelukkig’.

Het echte levensgeluk vind je echter in het nu, stelt Tolle. Een prachtige zonsondergang, een inspirerend gesprek, een geweldig concert, een kind dat je komt knuffelen. Op zulke momenten houden je gedachten hun mond, en val je even samen met het moment.

Staak het verzet

Minder denken, meer ervaren, dus. Klinkt goed, maar hoe doe je dat in vredesnaam als dat brein de hele dag zoveel lawaai maakt? Volgens Tolle is het zaak om geen weerstand te bieden aan hoe het leven is. In Dagblad Trouw omschreef hij het zo: “Zie het zo: Als je in gevecht gaat met het leven, voel je je niet gesteund door het universum. Het is zoiets als zwemmen. Toen ik dat leerde, raakte ik in paniek. Overal was water, ik sloeg om me heen. Toen ik mijn angst verloor en me kon overgeven aan het water, bleek ik te drijven, het water hield me omhoog, het droeg me. Laat je angst los, geef je over. Zolang je strijd levert, realiseer je je niet dat het water je kan dragen, dat het leven je draagt. Met ’loslaten’ bedoel ik niet dat je lethargisch moet worden. Ik bedoel dat je je verzet staakt. Verzet vreet energie. Stop ermee. Het leven heeft het goed met je voor.’’

Een geruststellende gedachte.

Meer lezen?

Of je nu in een relatie zit of single bent: maak je borst maar nat Vissen, want de liefde staat voor de deur!

Als warme honing door je aderen

Geen mooier moment om je over te geven aan de liefde dan wanneer Juno in Kreeft staat. Misschien ben je single Vissen en vergeten hoe het voelt om je hart te openen en de ander toe te laten. Maar zodra je in de armen ligt van iemand die jou begrijpt en raakt, gaat het helemaal vanzelf, alsof er warme honing door je aderen stroomt. Dan kun je nergens anders meer aan denken en wil je elke minuut samen doorbrengen.

Liefde in overvloed

Dit lijkt misschien alleen van toepassing op single-Vissen, maar ook Vissen met een vaste relatie merken dat er iets verandert. Vooral als de vaste relatie een beetje vastzit in een sleur of bepaalde patronen, kun je elkaar weer vinden door een blik, een woord. Soms is het alleen maar een kwestie van ruimte maken in de agenda, samen staren naar de zonsondergang, een glas wijn drinken. Soms is er meer nodig. Een stevig gesprek om elkaar bij de les te houden, of een tantraworkshop misschien. Het belangrijkste: besef dat liefde niet kan opraken, zij wil, net als de klimop, alleen maar groeien en zich vermeerderen. Het is nu aan jou in welke richting je de liefde laat klimmen.

Meer lezen?