Science says: je geboortemaand is bepalend voor je kans op succes - Happinez
Terug naar overzicht

Science says: je geboortemaand is bepalend voor je kans op succes

Categorie
Tekst
Eline Hoffman
Science says: je geboortemaand is bepalend voor je kans op succes

Bij het koppelen van karaktereigenschappen, bijzonderheden en persoonlijke kenmerken aan de geboortemaand denken we vaak aan astrologie. Maar er is ook een wetenschappelijk verband tussen je geboortemaand en je kans op succes.

“De geboortemaand schept ongelijke kansen op succes,” schrijft Dr. Dudink, gastdocent aan de afdeling Psychologie van de UvA, in zijn wetenschappelijk paper. In zijn onderzoek gaat hij op zoek naar verklaringen voor de scheve verdelingen die opdoemen wanneer de onderlinge geboortemaanden van basisschoolleerlingen, topsporters en politiek leiders vergeleken worden. Dat de geboortemaand een belangrijke rol speelt bij de beoordeling van schoolprestaties, de selectie van jeugdige topsporters en bij de kansen op politiek leiderschap is volgens hem oneerlijk. “De negatieve psychosociale effecten van een peildatum voor groepsindeling mogen niet voortduren,” schrijft hij.

Kort gezegd zit het dus zo: op school en in de sport worden groepen gemaakt op basis van een willekeurige peildatum. Bij scholen in Nederland is dat 1 oktober. Kinderen die bijvoorbeeld op 1 oktober 2015 geboren zijn, zitten (uitzonderingen daargelaten) in dezelfde klas als kinderen die op 30 september 2016 geboren zijn. Zij verschillen dus praktisch een heel jaar.

Advertentie

In 1971 toonde hoogleraar Orthopedagogiek Klaas Doornbos al aan dat jonge schoolkinderen gemiddeld minder goed presteren dan oudere leerlingen. Dat houdt dus in dat kinderen die in de zomermaanden zijn geboren veel vaker moeite hebben met de leerstof. Leerlingen die in oktober geboren zijn, en dus bijna een jaar ouder zijn dan hun klasgenootjes die van augstus of september zijn, hebben juist meestal een voorsprong in de ontwikkeling

Nooit meer iets van Happinez missen? Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief!

Meer uitdaging

Nu zou je kunnen denken dat zomerkinderen over het algemeen dus minder succes hebben, maar die redenering klopt niet. In zijn onderzoek ontdekte Dudink namelijk dat politiek leiders en burgemeesters van grote steden juist vaak in de zomermaanden geboren zijn. Hoe zit dat dan?

De verklaring die Dudink in zijn paper noemt is interessant. Zo schrijft hij: “Wie op de basisschool een jonge leeftijdspositie inneemt en de top wil bereiken, moet intelligent en ambitieus zijn.” Met andere woorden: de septemberleerling wordt naar alle waarschijnlijkheid meer uitgedaagd om zijn best te doen, juíst vanwege die leeftijdsachterstand. Daarom zijn het vaker de augustus- en septemberkinderen die uiteindelijk een verantwoordelijke rol uitoefenen in de politiek.

Daarnaast is er nog een andere verklaring voor deze scheve geboortemaand-verdeling in de politiek, namelijk het onderwijssysteem waarbij intelligente leerlingen kunnen stapelen. Als een septemberleerling (die in zijn beginjaren op school meer moeite had dan de herfstkinderen) na de havo het atheneum gaat doen, is hij ineens niet meer de jongste, maar juist de oudste van de groep. Deze manier van onderwijs volgen, ook wel het stapeltraject of de stapelloopbaan genoemd, verhoogt volgens eerder onderzoek de kans op leiderschap én zorgt voor meer belevingen van succes.

Aandacht voor ongelijke kansen

Op gebied van leerprestaties, intelligentie en leiderschap hebben zomerkinderen in hun jongere jaren dus minder profijt van hun geboortedatum, maar in een later stadium van hun leven juist meer. Andersom geldt dit voor herfst- en winterkinderen.

Dudink vindt dat deze ongelijke kansen de aandacht verdienen. Niet alleen om deze kansen meer gelijk te trekken, maar ook vanwege het feit dat problemen als vroegtijdig schoolverlaten, gedragsmoeilijkheden, gepest worden, hyperactief zijn en depressieve klachten samenhangen met de peildatum voor groepsindeling, en dus met de geboortemaand.

Deze willekeurige datum maakt kinderen kwetsbaar, stelt Dudink. Hij pleit er dan ook voor dat de effecten van de geboortemaand meer aandacht krijgen. Om de ongelijkheid door leeftijdspositie terug te dringen is meer onderzoek nodig naar de mogelijke maatregelen, stelt hij. Want de geboortemaand zou binnen nu en een paar jaar niet meer moeten meewegen in de kans op een succesvol leven.

Meer lezen?

Meest populair