In een relatie? Mooi: dat is de perfecte kans om samen je spiritualiteit te ontwikkelen
Terug naar overzicht

In een relatie? Mooi: dat is de perfecte kans om samen je spiritualiteit te ontwikkelen

Categorie
In een relatie? Mooi: dat is de perfecte kans om samen je spiritualiteit te ontwikkelen

De relatie is ideaal om je spiritueel te ontwikkelen. Want in de ontmoeting met de ander kom je jezelf tegen, met al je positieve eigenschappen, maar ook met je schaduwkanten. Er wordt je een spiegel voorgehouden.

Er is veel veranderd in de manier waarop we over relaties denken. De leeftijd waarop de eerste erotische contacten plaatsvinden, is sterk gedaald. We trouwen vaak pas nadat we een tijd hebben samengewoond, of we trouwen niet. Niemand kijkt ervan op wanneer mensen een relatie beëindigen en een nieuwe relatie aangaan. Maar één opvatting lijkt onaantastbaar te zijn: de opvatting dat de relatie die je hebt, je gelukkig moet maken.

De relatie als veilige haven

Ergens ter wereld moet iemand zijn die mij gelukkig kan maken, denken we. En als ik deze wederhelft gevonden heb, zal onze relatie een veilige haven vormen. Lukt het niet met jou, dan misschien met een volgende partner.

In de boeddhistische visie is je relatie een sadhana: niet primair een situatie die je gelukkig maakt, maar een situatie waarin je je kunt ontwikkelen. Die ontwikkeling zal je uiteindelijk gelukkig maken. Ook in het Westen vindt deze visie steeds meer weerklank.

Het geheim van langdurige gelukkige relaties

Uit onderzoek blijkt dat mensen met een langdurig gelukkige relatie niet minder problemen hebben dan andere stellen. Wel opvallend is dat ze speels met elkaar zijn blijven omgaan en van elkaars gezelschap genieten, terwijl ze daarnaast ook goed alleen kunnen zijn. Geen van beide partners is depressief. Dit wijst op het belang van de gave om jezelf te kunnen relativeren, jezelf met enige zelfspot en humor te kunnen zien.

Dat lijkt tegenstrijdig met de hedendaagse opvattingen over onszelf. Wij moeten toch juist assertief zijn, keuzes maken, goed nadenken wat wij nu eigenlijk zelf willen, ons leven plannen, met zorg een partnerrelatie kiezen, besluiten of we wel of geen kinderen willen, een carrière uitstippelen….?

Een ander perspectief op relaties

Natuurlijk is het belangrijk om je eigen identiteit te ontwikkelen, te ontdekken wie je zelf bent. Een eigen plek in huis, zoals een eigen kamer, helpt. Net als tijd nemen voor jezelf, je tijd bewaken, de taken in huis eerlijk verdelen. In het algemeen geldt: de investering in de relatie van energie, zorg, aandacht en tijd moet evenredig zijn.

Maar je kunt ook een ander perspectief op je relatie kiezen. Dan stel je andere vragen. Niet: hoe krijg ik mijn eerlijke deel? Maar: hoe kan ik liefde geven, in plaats van hoe kan ik liefde ontvangen? Hoe kan ik helpen om de situatie tot bloei te brengen? Intense aandacht is dan het antwoord. Alleen dit moment telt, alleen deze ontmoeting met je geliefde.

Zo werken conflicten in je relatie

Iedereen heeft zo z’n gevoeligheden. Jij – en je partner ook. En bijna altijd gaat het om oude pijn, oude kwetsuren, die sluimeren en tijdens conflicten in liefdesrelaties weer gewekt worden. Vaak sluiten de pijnpatronen op elkaar aan. De een wordt heel kritisch – de ander is gekwetst en trekt zich terug of reageert agressief. In veel partnerrelaties speelt zich dan een voorspelbaar scenario af. Je weet wat je partner gaat zeggen of doen. Zelf reageer je ook weer zoals je altijd reageert. En er lijkt niets aan te doen te zijn.

Wij herhalen scenario’s met de stemmen van onze vaders, moeders, vorige partners en anderen uit ons verleden. En we proberen onze partners te dwingen mee te dansen. Om alsnog die waardering te krijgen of onze boosheid te uiten. De cijfers liegen er niet om: meer dan een derde van alle huwelijken loopt uit op een echtscheiding en van de ongehuwde paren gaan er meer dan ooit uit elkaar. Vaak met ruzie, wrok en woede. Over geld, de opvoeding van de kinderen, seksualiteit en huishouden.

En onder al die wrok en woede ligt de angst van beide partners dat ze niet genoeg gezien worden, gewaardeerd worden, geliefd zijn. De kinderlijke, speelse, spontane kant  – die deze impasse kan verbreken – wordt niet meer gezien en niet meer getoond; die ligt diep verscholen achter een hard pantser.

Doorbreek het patroon

Je kunt je geliefde bekijken op verschillende manieren. Als je kijkt vanuit je egobewustzijn, zie je iemand die jou telkens tekort doet, je niet ziet staan, iemand die je maar moeilijk kunt vergeven. Een onverbeterlijk figuur. Dat geeft je partner natuurlijk veel minder kans om jou liefdevol te bejegenen. Hoe zou je die liefde ooit kunnen ontvangen? Op die manier doe je zowel jezelf als je partner te kort.

Andere mensen, dus ook onze partners, hebben ongetwijfeld hun onbewuste en donkere kanten, maar het is vooral onze eigen onbewustheid die deze donkere kanten waarneemt en erop reageert. Maar kijk je vanuit je boeddhabewustzijn, je eigen stilte, dan kijk je door die onbewustheid heen. Jouw licht of liefde ziet dan het licht of liefde van de ander. En juist die kant van jezelf kun je op deze manier, door zó te kijken, tot ontwikkeling brengen. De stilte van de een kan de ander een spiegel voorhouden. Dan kunnen we het verleden het verleden laten.

Samen groeien

De eerste stap om van een egobewustzijn naar een boeddhabewustzijn te gaan is altijd dezelfde: kijk bij jezelf naar binnen en vergeef jezelf. Vergeef je zelf alles en dan ook echt alles. Vergeef jezelf onvoorwaardelijk alle fouten die je hebt gemaakt.

Als je naar je partner kijkt vanuit je boeddhabewustzijn, zie je heel iemand anders: een mens die net als jij een kern van liefde heeft en net als jij worstelt met zijn of haar ego, oude pijn en conditioneringen. Dan krijgt die partner ook alle ruimte om zelf te veranderen, liefdevoller te worden. Als we vanuit die plek kijken, zien we onze partner zoals hij of zij werkelijk is.

Geliefden weten vaak precies op welke knoppen zij moeten drukken om de ander te ergeren of tot razernij te brengen. Niemand kan jou dus ook zo goed leren wat geduld is als je eigen partner. Juist in persoonlijke relaties staan we vaak hard op elkaars tenen. Samen kun je leren elkaar ruimte te geven, je eigen voorkeuren wat te relativeren en elkaar te vergeven.

Dit vind je vast ook leuk