Kan de liefde ontrouw overwinnen? - Happinez
Terug naar overzicht

Kan de liefde ontrouw overwinnen?

Categorie
Fotografie
Beeld Jeroen van der Spek
Kan de liefde ontrouw overwinnen?

‘Vreemdgaan is einde verhaal’ – die krasse uitspraak hoor je veel, maar gebeurt het in je eigen relatie, dan blijken er vaak veel meer nuances te zijn. Als je weet waar je allebei wezenlijk naar verlangt, kan er ruimte komen voor een nieuw verhaal.

Wat ooit zo mooi begon, heel en volmaakt leek, heeft een diepe kras opgelopen. Wat je dacht alleen met elkaar te delen, is met een ander gedaan.

Ontrouw komt ongelofelijk veel voor. Een vaak moeilijk te begrijpen fenomeen dat veel stukmaakt – in elk geval het beeld dat je had van je relatie. Het ooit zo perfecte plaatje is verfrommeld. En al doe je pogingen het weer glad te strijken, de kreukels en vouwen blijven vaak nog lang zichtbaar. Hoe nu verder? Kun je samen overleven als een van de twee ontrouw is geweest? Kun je elkaar ooit weer helemaal vertrouwen?

In de spiegel kijken

Een affaire die aan het licht komt, grijpt diep in. Soms leidt zo’n barst tot een breuk, vooral als de relatie eigenlijk al op haar einde liep. Maar de liefde kan het ook overleven en zelfs opbloeien. Een relatie kan hechter, eerlijker en liefdevoller worden dan voorheen. Nu je idee van de perfecte liefde heeft gefaald, is er ineens ruimte voor een nieuwe en eerlijkere verhouding – iets wat natuurlijk ook mogelijk is vóór een eventuele affaire haar intrede doet.

Een langdurige relatie werkt als een spiegel: als je erin durft te kijken, zie je jezelf er in al je facetten in terug. In eerste instantie je mooie kanten, maar na de eerste verliefdheid komen ook je minder rooskleurige eigenschappen aan het licht. Zaken die je liever voor anderen en wellicht voor jezelf verborgen zou houden. Als je in de spiegel van je relatie durft te blijven kijken, kan het een prachtig gereedschap zijn voor persoonlijke groei.

In een lange relatie verander je beiden als mens. Je verlangens veranderen, je lichaam verandert, je persoonlijkheid verandert, er zijn ruzies en meningsverschillen. Steeds opnieuw moet je jezelf in de ander willen zien. Je moet flexibiliteit en openheid naar jezelf en de ander ontwikkelen. Je committeren aan één partner is eigenlijk de ultieme commitment aan jezelf.

Op het moment dat een van de twee een affaire aangaat, gaat het doorgaans om veel meer dan alleen seks of spanning. Vaak gaat het om een diep verlangen iets anders van jezelf weerspiegeld te zien. Iets wat in de relatie – en dus eigenlijk in jezelf – naar de achtergrond is geraakt of nog nooit aan bod is geweest.

Een ander zelf

“Verhoudingen zijn niet alleen een daad van verraad, ze zijn ook een uiting van verlangen,” zegt relatietherapeut Esther Perel. Ze komt oorspronkelijk uit België, maar werkt al meer dan twintig jaar met stellen in New York. De afgelopen jaren deed ze wereldwijd onderzoek naar ontrouw, en ze ontwikkelde een revolutionaire kijk op de helende kracht van wat ze ‘onze grootste zonde’ noemt.

“In het hart van een affaire vind je vaak het verlangen naar een emotionele band, naar vrijheid, naar avontuur, autonomie, intense seksualiteit, de wens om verloren delen van jezelf terug te vinden of op zoek te gaan naar levenslust. Als je de aandacht van een ander zoekt, keer je je daarmee lang niet altijd af van je geliefde, maar meer van de persoon die je zelf geworden bent. Je gaat dus niet zozeer op zoek naar een minnaar, maar naar een ander zelf.”

Als jij degene bent die verliefd wordt op een ander, betekent dat niet vanzelfsprekend dat je weg wilt uit je relatie, of dat je begrijpt wat er met je gebeurt. In ons idee van ‘de perfecte liefde’ passen geen verlangens naar meer vrijheid, naar die leuke collega of bijzondere spirituele ontmoeting in de meditatieklas. Het kan verwarrend zijn om zoiets te voelen, misschien mag je dat niet van jezelf. Maar hoe meer je je ertegen verzet, hoe aantrekkelijker deze ‘ondeugden’ worden en hoe groter de kans dat ze uit de hand lopen.

Openheid

De affaire is aan het licht gekomen. En nu? Als je de ‘bedrogen partij’ bent, komen allerlei emoties aan de oppervlakte. Woede, verdriet, maar ook schaamte. Ben ik niet goed genoeg? Heb ik iets fout gedaan? Moet ik weggaan? De ontrouw zet vraagtekens bij de liefde zoals je die tot dan toe kende. Maar het is ook een gelegenheid om je onvrede over de relatie uit te spreken. Nu krijg je de kans om met de status quo te breken die voor allebei blijkbaar niet meer beviel. Elke verhouding herdefinieert een relatie, en elk stel bepaalt zelf wat het erfgoed van de affaire zal zijn.

Na het uitkomen van een verhouding ontstaat vaak een diepte in gesprekken, met een openheid en eerlijkheid die er in jaren niet zijn geweest. Die openheid is nodig om de relatie te herstellen, maar niet altijd op de manier waarnaar je in eerste instantie neigt. Je eerste reactie zal zijn om te vragen naar allerlei pijnlijke details. Met wie? Wanneer? Waar? Hoe vaak? Hoe meer je te weten komt over het vreemdgaan, hoe meer beelden dat oproept die maar moeilijk te vergeten zijn. Het is als gif voor je brein, en wat levert het je op?

Misschien is het een poging om grip te krijgen op iets wat je niet in de hand hebt kunnen houden, maar het weerhoudt je ervan tot de kern te komen. Belangrijker zijn andere, veel wezenlijkere vragen. Wat miste je bij mij? Wat mis je in ons leven? Waar was je naar op zoek? Ben je gelukkig? Waar verlang je naar? Vragen die je elkaar in het dagelijks leven maar zelden stelt, en die de relatie meteen naar een ander niveau tillen, een niveau waarop je echt contact maakt met elkaar.

Dan blijkt ineens dat er bij allebei verlangens, aannames en frustraties spelen waardoor er afstand is ontstaan. ‘Je bent liever met je werk bezig dan met mij.’ ‘Ik vraag je zo vaak om naar me te luisteren, maar je bent altijd druk/gestrest/met je telefoon bezig.’ ‘Ik dacht dat jij niet wilde reizen, dus ging ik maar alleen.’ Allemaal ideeën en aannames die een relatie binnensluipen en die een echt en eerlijk contact in de weg staan.

Geheime verlangens en driften hebben we allemaal. Pas als je ze kent van elkaar en kunt omarmen, ontstaat een kwetsbaarheid waarin de liefde goed kan gedijen.

Meest populair