Terug naar overzicht

Is jouw relatie symmetrisch of complementair?

Categorie
Tekst
Sanne Eva Dijkstra
Is jouw relatie symmetrisch of complementair?

Gezinnen en relaties zijn er in alle vormen en maten en huishoudens zijn minstens zo gevarieerd. Misschien zijn je buren heel traditioneel, terwijl je partner en jij juist alle gangbare rolpatronen overboord hebben gegooid – of andersom.

Hoe verschillend relaties ook zijn, als het over de verdeling van taken en verantwoordelijkheden gaat, kun je meestal vergelijkbare patronen herkennen. Volgens relatietherapeut Elizabeth Earnshaw is het gros van de relaties ofwel complementair, ofwel symmetrisch.

Complementaire relaties

Een complementaire relatie heeft kenmerken van wat we doorgaans als ‘traditioneel’ bestempelen. De taken en verantwoordelijkheden in dit type relatie zijn verdeeld per soort. Jij zorgt voor X, je partner doet Y. Zo was het in typisch traditionele relaties heel lang de norm dat de man broodwinner was en zich bemoeide met alle geldzaken, terwijl de vrouw zorgde voor het huishouden en de kinderen.

Een complementaire relatie is niet per se zo conservatief als het voorbeeld. Het betekent gewoon dat jullie heldere afzonderlijke taken hebben. Dit kan dus ook prima inhouden dat de man hoofdzakelijk voor de kinderen zorgt. Bovendien zijn er ook niet-heteroseksuele relaties die een complementaire rolverdeling hebben.

Symmetrische relaties

In een symmetrische relatie doen partners hun best om evenveel bij te dragen aan en op alle gebieden van de relatie. De rollen zijn in dit geval meer gelijkwaardig. Jullie werken bijvoorbeeld allebei, verdelen de huishoudelijke taken en dragen samen zorg voor het opvoeden van de kinderen. Tegenwoordig geven de meeste stellen de voorkeur aan dit type relatie. Het is – in elk geval in onze westerse wereld – al lang niet meer vanzelfsprekend dat de man broodwinner is. En omdat vrouwen steeds meer en langer werken, worden ook huishoudelijke- en zorgtaken liefst evenrediger verdeeld.

‘Veel ‘moderne’ stellen streven naar een symmetrische relatie, waarin elke persoon ongeveer even veel doet’, legt Earnshaw uit. ‘Maar door conditionering en het gebrek aan duidelijke communicatie, eindigen ze toch vaak in een complementaire relatie.’ Dit kan leiden tot wrok en verwarring. ‘Dat gebeurt ook bij stellen die zeggen een complementaire relatie te willen, terwijl een van de partners eigenlijk verlangt naar een symmetrische verhouding.’

Mentale last

In de praktijk komen veel huishoudelijke taken in heteroseksuele relaties nog altijd op het bordje van de vrouw terecht. Zij managen het gezin, zorgen ervoor dat niemand zijn of haar taken vergeet, weten wie wanneer welke afspraken heeft, houden overzicht, sturen bij, enzovoorts. Dit ‘onzichtbare’ werk noemen we ook wel de mentale last. In symmetrische relaties, waarin verantwoordelijkheden helder afgebakend zouden moeten zijn, wordt deze extra last vaak niet meegeteld in de taakverdeling. Maar ook in op het oog complementaire heteroseksuele relaties dragen veel vrouwen het grootste deel van de mentale last.

We vinden dat (onbewust) vanzelfsprekend, omdat gendernormen zo diep in onze samenleving verankerd zijn. Het kost tijd om die overtuiging te veranderen. Vrouwen moeten de mentale last stap voor stap loslaten, terwijl mannen eraan moeten wennen om die last deels over te nemen.

Beide zijn helemaal oké

Earnshaw zegt dat het ene type relatie niet per definitie beter is dan het andere. Beide kunnen succesvol zijn, zolang beide partners zich er prettig bij voelen. Wat in het begin van de relatie werkte, past later misschien minder goed. Misschien verschuift jullie relatie dus van complementair naar symmetrisch, of vice versa. Of je nu een complementaire of symmetrische relatie hebt, het belangrijkste is dat jij en je geliefde het eens zijn over de rollen en verantwoordelijkheden. Volgens Earnshaw kan dit alleen als jullie duidelijk zijn over je verwachtingen en regelmatig bij elkaar inchecken of aan die verwachtingen wordt voldaan.

Meer Happinez?

Door anderen gelezen